موسسه انتشارات بین المللی چتر اندیشه موسسه انتشارات بین المللی چتر اندیشه Journal of New Achievements in Humanities Studies (Jonahs) مجله دستاوردهای نوین در مطالعات علوم انسانی 2588-6967 9 96 2026 05 21 عدالت تربیتی: چیستی و چگونگی 35 49 FA فاتن شریف دکتری فلسفه تعلیم و تربیت، دانشکده علوم انسانی واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران فاتن شریف دکتری فلسفه تعلیم و تربیت، دانشکده علوم انسانی واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران دیانا نیازی کارشناسی ادبیات فارسی و کارشناس مسِئول انجمن اولیا و مربیان، آموزش و پرورش منطقه 14، تهران، ایران دیانا نیازی کارشناسی ادبیات فارسی و کارشناس مسِئول انجمن اولیا و مربیان، آموزش و پرورش منطقه 14، تهران، ایران 2026 01 31 هدف اصلی این مقاله بررسی چیستی و چگونگی عدالت تربیتی در نظام تعلیم وتربیت بود. مقاله مروری با استفاده از مطالعات گذشته و جستجوی مقالات مختلف با استفاده از پایگاه اطلاعاتی نورمگز، گوگل‌اسکولار، سیلولیکا و کمبریج ... صورت پذیرفت. روش نمونه‌گیری 50 مقاله گردآوری شد که با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند 20 مقاله انتخاب کرده به بررسی آن پرداخته شد. نتایج پژوهش بیانگر آن است که مدرسه عادلانه، معلم عادل و نظام عادلانه، بدون تربیت انسان عادل شکل نمی‌گیرند. عدالت تربیتی نخست در ساحت ادراک، نیت و اخلاق انسان رخ می‌دهد، سپس در ساحت رفتار اجتماعی، ارتباطات و ساختارها تجلی می‌یابد. از این منظر، عدالت تربیتی از سطح فردی تا ساختار کلان حرکت می‌کند. این یافته هدایت مهمی برای نظام‌های آموزشی معاصر دارد؛ نظام‌هایی که گاه می‌کوشند عدالت را فقط با سیاست‌گذاری یا اصلاح منابع ایجاد کنند، بی‌آنکه به تغییر درونی مربیان، مدیران و دانش‌آموزان توجه کنند. پژوهش حاضر یادآوری می‌کند که عدالت تربیتی ابتدا نیازمند «تحول درونی» است، سپس «تحول بیرونی». در این معنا، عدالت تربیتی یک پروژه فرهنگی و انسانی است، نه صرفاً یک پروژه اداری یا اقتصادی. https://jonahs.ir/downloadfilepdf/6284827